👥گفتگویی پیرامون عبارت "از بن دندان"

👥گفتگویی پیرامون عبارت "از بن دندان"

🔻اقای علیرضا بهرامی از اعضای کانال نوشتند: 🔹در توضیحی که خانم جهانپور برای "از بن دندان " ارائه دادند، در معنای "میل و رغبت" ، شاهد مثالی از مرزباننامه آوردند که به نظر مثال مناسبی برای این عبارت نیست؛ یا حداقل میتوان شاهد مثال قویتری را ذکر کرد. در مثال مرزباننامه عبارت "به دندان" آمده نه "از بن دندان". 🔹در متون کهن، فرخی از این عبارت به معنی از روی میل استفاده کرده: دگر چون بندگان آیند خدمت را میان بسته گرامی دارشان کان آمدن هست از بن دندان

🔻توضیح خانم فاطمه جهانپور: 🔹در باب کاربرد اصطلاح "از بن دندان" در معنی از روی میل، از صمیم قلب،از سرِ رضا و رغبت، شواهد مثال فراوانی در ادبیات به ویژه در اشعار فارسی یافت میشود که نمونههایی ارائه میکنم. 🔹اما در شاهد مثال ذکر شده از مرزباننامه، دقیقاً ترکیب از بن دندان به همان معنا آمده است: "توقع میکنم که این افتاده صدمه نوایب را دست گیری و عقده این محنت از پای من به دندان برگشایی تا چون خلاصی باشد "از بن دندان" خدمت تو همه عمر لازم شمرم. (مرزباننامه، باب دوم، داستان آهو و موش و عقاب، وراوینی، تصحیح علامه قزوینی، ۱۳۹۳، ص ۴۶). 🔻اما نمونههای دیگر برای این ترکیب و با همین معنی: 🔹از بن دندان به دندان مزد تو جان دهم جای دگر مهمان مشو(خاقانی)

🔹دندانه هر قصری پندی دهدت نو نو پند سر دندانه بشنو ز بن دندان (خاقانی)

🔹دندانهای تاج بقا شرع مصطفاست عقل آفرینش از بن دندان کند ضمان (خاقانی)

🔹شکر تو من ز چه رو از بن دندان نکنم کز لب تو شکرم در بن دندان باشد (مولوی)

🔹اگر امروز دلدارم درآید همچو دی خندان فلک اندر سجود آید نهد سر از بن دندان (مولوی)

🔹لولو چو نام لعل گهربار او شنید لالای او شد از بن دندان چنانکه من (خواجوی کرمانی)

🔹ما بیتوکلیم وگرنه در این چمن رزق شکوفه از بن دندان برآمده (صائب تبریزی)

🔹بندگی چیست؟ به فرمان رفتن پیش امر از بن دندان رفتن (عطار) و فراوان نمونه های دیگر. @seyediBeyhaghi